आजच्या काळात जवळजवळ प्रत्येक घरातील स्वयंपाकघर गॅस सिलिंडरवर चालते. सकाळच्या चहापासून ते रात्रीच्या जेवणापर्यंत संपूर्ण किचन एलपीजी गॅसवर अवलंबून असते. मात्र गॅस सिलिंडर वापरताना त्याची एक्सपायरी डेट तपासणे किती महत्त्वाचे आहे, याकडे अनेकदा दुर्लक्ष केले जाते. हीच बेपर्वाई कधी कधी मोठ्या दुर्घटनेचे कारण ठरू शकते.
देशभरात अलीकडे गॅस गळती, सिलिंडर स्फोट आणि आगीच्या घटनांमध्ये वाढ होत असल्याने गॅस सुरक्षिततेचा प्रश्न अधिक गंभीर झाला आहे. अनेक घरांमध्ये अजूनही सिलिंडरची वैधता तपासल्याशिवाय वापर केला जात असल्याचे समोर येत आहे. जर सिलिंडरची मुदत संपलेली असेल तर गॅस गळती, आग लागणे किंवा स्फोट होण्याचा धोका अनेक पटींनी वाढतो. त्यामुळे प्रत्येक नागरिकाने घरातील गॅस सिलिंडरची वैधता तपासणे अत्यंत आवश्यक आहे.
सिलिंडरची एक्सपायरी कशी ओळखाल?
एलपीजी सिलिंडरच्या वरच्या भागावर A, B, C, D अशी अक्षरे आणि त्यासोबत अंक लिहिलेले असतात. हेच सिलिंडरची वैधता दर्शवणारे कोड असतात.
- A – जानेवारी ते मार्च
- B – एप्रिल ते जून
- C – जुलै ते सप्टेंबर
- D – ऑक्टोबर ते डिसेंबर
उदाहरणार्थ, जर सिलिंडरवर D-27 असे लिहिले असेल तर तो सिलिंडर ऑक्टोबर ते डिसेंबर 2027 पर्यंत वैध असतो. त्याचप्रमाणे B-29 असेल तर तो एप्रिल ते जून 2029 पर्यंत सुरक्षित मानला जातो.
कालबाह्य सिलिंडर का ठरतो धोकादायक?
कालांतराने सिलिंडरचा धातू कमकुवत होऊ शकतो, व्हॉल्व्ह खराब होऊ शकतात आणि आत असलेल्या गॅसचा दाब सहन करण्याची क्षमता कमी होते. अशा स्थितीत गॅस गळती, आग किंवा स्फोटाचा धोका वाढतो.
म्हणूनच गॅस सिलिंडर घरात घेताना किंवा डिलिव्हरीच्या वेळी त्यावरील कोड आणि वैधता तपासणे ही सवय लावणे अत्यंत गरजेचे आहे. जर सिलिंडरची मुदत संपलेली दिसली तर तो वापरू नका. तात्काळ गॅस एजन्सीशी संपर्क साधून सिलिंडर बदलून घ्या.
लक्षात ठेवा, एक छोटी तपासणी तुमच्या घराचे आणि कुटुंबाच्या सुरक्षिततेचे संरक्षण करू शकते.
